FIBA Resmi Basketbol Kurallarındaki Değişiklikleri Yayımladı

FIBA, 1 Ekim tarihinden itibaren yürürlüğe girecek Resmi Basketbol Kurallarındaki değişiklikleri yayımladı. Oyunun daha adil, tutarlı ve anlaşılır şekilde yönetilmesini amaçlayan yeni düzenlemeler; faul tanımlarından şut hareketine, anlık tekrar sisteminden turnuva sıralama kriterlerine kadar birçok başlıkta önemli güncellemeler içeriyor.

 Atış Hali (Şut Hareketi) Tanımı Yeniden Düzenlendi
FIBA, son yıllarda özellikle geçiş hücumlarında ve yarı saha organizasyonlarında oyuncuların şut faulü yaratmaya yönelik hareketlerinin artması nedeniyle "atış hali (şut hareketi)" tanımını yeniden düzenledi.
Yeni düzenlemeyle farklı şut türlerinde atış halinin hangi anda başlayıp hangi anda sona ereceği daha ayrıntılı şekilde tanımlandı. Buna göre sıçrayarak veya hareket halinde yapılan atış hali, oyuncunun omuzlarını ve topu rakip sepete doğru yukarı yönlendirmesiyle başlayacak.
Ayrıca potaya doğru penetre sonrası yapılan atışlar, hareket halindeki şutlar ve sıçrayarak kullanılan şutlarda atış halinin devamlılığına ilişkin kriterler de netleştirildi. Düzenleme ile şut faulü değerlendirmelerinde hakem yorumlarının daha tutarlı hale getirilmesi amaçlanıyor.

Dripling / Çift Sürme Kuralı Netleştirildi
Dripling kuralında yapılan güncellemeyle bir oyuncunun canlı top kontrolünü hangi durumlarda kaybetmiş sayılacağı daha açık şekilde ifade edildi.
Buna göre oyuncu; şut girişiminde bulunması, rakibin topa temas etmesi veya pas sırasında ya da istem dışı topu düşürdüğünde topun başka bir oyuncuya temas etmesi durumlarında yeniden dripling yapabilecek.

 Teknik Fauller İki Kategoriye Ayrıldı
Yeni kurallarla teknik fauller artık Kategori 1 ve Kategori 2 olmak üzere iki ayrı grupta değerlendirilecek.
Kategori 1 teknik fauller; temaslı ya da temassız hakemlere, rakiplere veya görevlilere yönelik saygısız davranışlar, rakibi tahrik etme ve aldatmaya yönelik hareketler gibi daha ciddi sportmenlik dışı davranışları kapsayacak.
Kategori 2 teknik fauller ise temassız bir şekilde oyunu geciktirme, potaya asılma ve bazı idari ihlaller gibi daha hafif nitelikteki teknik faulleri içerecek.
Kategori 1 teknik fauller oyundan diskalifiye hesabında dikkate alınırken, Kategori 2 teknik fauller diskalifiye hesabına dahil edilmeyecek.

 Sportmenlik Dışı Faul Yerine İki Yeni Faul Türü
Yeni kurallarla birlikte mevcut sportmenlik dışı faul uygulaması kaldırılarak iki farklı faul tanımı getirildi.
Bunlardan ilki olan Oyunun Akışını Bozan Faul, hızlı hücumu kesmeye yönelik gereksiz taktik temaslar, çeyrek sonunda saati durdurmaya yönelik son oyuncuya yapılan kural dışı taktik fauller ve açık sayı şansını engelleyen bazı temasları kapsıyor. Bu faullerde faul yapılan oyuncuya serbest atışlar kullandırılacak ve ardından hücum takımı ön sahadan topu oyuna sokacak.
İkinci yeni tanım olan Kasti Faul ise topa oynama amacı taşımayan, rakibin sakatlanmasına neden olabilecek veya aşırı sert temas içeren hareketleri kapsayacak. İki kasti faul alan veya iki Kategori 1 teknik faul ya da bir Kategori 1 teknik faul ile bir kasti faul alan oyuncu oyundan diskalifiye edilecek.

 Anlık Tekrar Sistemi'nin Kapsamı Genişletildi
Video inceleme sistemiyle değerlendirilebilecek pozisyonların kapsamı genişletildi. Hakemler artık topun oyuna sokulması sırasında yaşanan bazı faulleri, çembere müdahale ve aksama müdahale kararlarını, atışın 2 ya da 3 sayılık olup olmadığını, bazı kişisel, oyunun akışını bozan, kasti ve diskalifiye edici faullerin doğru değerlendirilip değerlendirilmediğini, düzeltilebilir hataları ve şut ile oyun saatine ilişkin bazı durumları Anlık Tekrar Sistemi üzerinden inceleyebilecek.

 Hakem İşaretleri ve Maç Kağıdı Güncellendi
Yeni faul türlerinin uygulanabilmesi amacıyla hakem işaretlerine yeni semboller eklendi.
Ayrıca maç kağıdında Oyunun Akışını Bozan Faul, Kasti Faul ile Kategori 1 ve Kategori 2 teknik fauller için yeni kayıt sistemi oluşturuldu. Diskalifiyeye neden olan fauller ise daire içine alınarak işaretlenecek.

 Turnuva Sıralama Sistemi Güncellendi
Eleme usulü oynanan FIBA organizasyonlarında özellikle klasman maçlarının oynanmadığı durumlarda oluşan sıralama belirsizliklerini gidermek amacıyla yeni kriterler getirildi.
Buna göre grup aşaması sonrasında elenen veya çeyrek final aşamasında turnuvaya veda eden takımlar; grup derecesi, galibiyet-mağlubiyet sayısı, sayı averajı ve atılan sayı kriterlerine göre sıralanacak.

 Saha Çizgileri İçin Yeni Düzenleme
Saha çizgilerinin görünürlüğünü koruyacak şekilde renk kullanımında daha fazla esneklik tanındı. Buna göre sınır çizgileri aynı renkte olmak zorunda olacak, iki yarı sahadaki saha işaretlemeleri de kendi içerisinde aynı renkte uygulanacak. Orta çizgi ile orta dairenin ise diğer saha çizgilerinden farklı renkte olmasına izin verilecek.

 Forma Kurallarında Güncelleme
Oyuncuların aynı renk çorap giymesi zorunluluğu korunurken, çorapların görünür olma şartı kaldırıldı. Bu değişiklikle modern ekipman kullanımına uyum sağlanması ve uygulamadaki gereksiz idari süreçlerin azaltılması hedefleniyor.

 Komiser ve Teknik Delege Tanımı Netleştirildi
Kurallarda yer alan "komiser" ifadesinin, görev yapılan organizasyona bağlı olarak "teknik delege" görevini de kapsadığı açık şekilde tanımlandı. Böylece farklı organizasyon yapılarında terminolojik birlik sağlanması amaçlandı.

 FIBA tarafından yayımlanan yeni Resmi Basketbol Kuralları, 1 Ekim 2026 tarihinden itibaren tüm FIBA organizasyonlarında yürürlüğe girecek.

Ayrıca FIBA'nın, Ağustos ayında yeni kuralların uygulanmasına yönelik ulusal federasyonlara çevrim içi seminerler düzenlemesi planlanırken, güncellenen Resmi Basketbol Kuralları Yorumları belgesinin ise Eylül ayında yayımlanması bekleniyor.